Atatürk Köşkü - Trabzon

Avrupa ve Batı Rönesans mimarisinin etkilerini taşıyan ve gösterişli Avrupa simgeleri kullanılan bina, 19. yüzyıl başlarında Trabzon'a hâkim Soğuksu sırtlarında Konstantin Kabayanidis tarafından yazlık ev olarak yaptırılmıştır. Köşkün giriş katında oturma odası, dinlenme odası, yemek odası ve misafir odası bulunmaktadır. Birinci katta çalışma odası, büyük yatak odası, bekleme odası ve toplantı odası vardır. İkinci katta ise iki küçük oda mevcuttur. Atatürk, 1924 yılında Trabzon'a ilk ziyaretini gerçekleştirdiğinde bu köşkte ağırlanmış ancak konaklamamıştır. İkinci kez Kasım 1930'da Trabzon'u tekrar onurlandırdığında köşkte ağırlanmış ve çok memnun kalmıştır. Haziran 1937'de kendisi için düzenlenen köşkte iki gece kalmış ve 11 Haziran gecesi bu köşkte bütün mal varlığını, canından çok sevdiği Türk ulusuna armağan etme kararı almış ve mal varlığının bir listesini hazırlayarak gereğinin yapılması için başbakana göndermiştir. Atatürk Trabzon'daki köşkten mal varlığını milletine adarken şöyle demiştir: "Mal ve mülk bana ağırlık veriyor. Bunları milletime bağışlamakla ferahlık duyacağım. İnsanın serveti kendi manevi kişiliğinde olmalıdır. Ben büyük milletime daha çok şeyler vermek istiyorum."

İskenderpaşa Camii - Trabzon

Giriş kapısı üzerindeki 1529 tarihli inşa kitabesine göre dönemin Trabzon Valisi İskender Paşa tarafından yaptırılmıştır. Camiye değişik zamanlarda ilaveler yapılmıştır ve onarım görmüştür. Avlusunda yer alan medresesi yıkılmış, batı tarafındaki mezarlık kaldırılmıştır. Burada sadece İskender Paşa'nın mezarı bırakılmıştır. Tanıtma Genel Müdürlüğü Arşivi Cami, yığma yapım sistemiyle kesme taş malzemeden inşa edilmiştir. Minaresi, tuğla ve renkli taşlarla almaşık tarzda yapılmıştır. Caminin kuzey tarafında yer alan kadınlar mahfiline son cemaat yerinden ahşap merdivenle çıkılmaktadır. Taş malzemeden yapılmış olan mihrap, kademeli, nişli, bitkisel ve geometrik süslemelidir. Minber mermer malzemeden yapılmış olup aynalık ve korkuluk kısımları bitkisel süslemelidir. İç duvarları sıvalı olan caminin, kubbe etekleri ve içleri, pandantifleri, pencerelerin çevresi ve duvarlarında yağlı boya ile kalem işi süslemeler bulunmaktadır.